نوشته‌ها

مصاحبه علی عابدی با روزنامه همشهری

مصاحبه علی عابدی با روزنامه همشهری

مصاحبه علی عابدی با روزنامه همشهری

 

علی عابدی» آدم را یاد «ادوارد دست قیچی» می‌اندازد. همان پسرکی که دست‌هایش قیچی بود و در فیلمی عاشقانه و فانتزی حسابی ماندگار شد. او ۲ رکورد گینس را در کوتاهی موی مردان با ۲۲ قیچی در هر دو دست به نام خود ثبت کرده. مردی متولد ۱۳۵۰ که سال‌هاست در زمینه آرایشگری و آموزش آن فعالیت می‌کند. اصلاً دستانش ساخته شده‌اند برای سامان دادن به سر و روی مردانی که آشفته و ملال زده خود را به سالن او می‌رسانند و دلشان می‌خواهد زودتر سامان بگیرند. عابدی اما از آن دست کسانی است که برای پیشرفت در کار، خود را به جریان عادی زندگی نمی‌سپارد. او برای بهترین‌ها می‌جنگد و اتفاقات جدیدی خلق می‌کند. با عابدی رکورددار در سالن آموزشش در ونک قرار گذاشتیم و از تماشای هنرش لذت بردیم. این آرایشگر اکنون در دو نقطه شهر به جوانان آموزش می‌دهد؛ فلکه دوم صادقیه و ونک. آموزش پیرایش و اصلاح، برگزاری مسابقات آرایشگری، تلاش برای آکادمیک کردن این رشته در دانشگاه و ایجاد ترم‌های جدید برای آن، شرکت در مسابقات جهانی، بخشی از فعالیت‌های علی عابدی در زمینه کاری‌اش بوده است. او کارآفرینی را مهم‌ترین فعالیت خود می‌داند و البته محسنات اخلاقی دیگرش هم باعث شده است تا کارآموزان و مشتریانش، مهم‌ترین ویژگی‌اش را محرم اسرار بودن او بدانند. اسراری که مشتریان هر ماه حداقل یکبار با سپردن سر و صورت خود به او سفره دلشان را برایش پهن می‌کنند. از او درباره رسیدنش به این موقعیت در حرفه و برنامه‌های آینده‌اش پرسیده‌ایم.

 از نجاری به آرایشگری

خیلی اتفاقی آرایشگر شد. شغل خانوادگی‌اش نجاری بود. از بچگی در ۳ ماه تعطیلی مدارس به کارگاه می‌رفت و نجاری می‌کرد. تا اینکه یکبار در شیار دادن چوب برای ساخت کشو، دستش زیر ارّه رفت و برید. آن زمان ۱۶ ساله بود و همین زخم باعث دلزدگی‌اش از نجاری شد. دنبال مهارت دیگری بود که روزی به آرایشگاه رفت: «آرایشگاه شلوغ بود و به آرایشگاه دیگری رفتم و شلوغی آنجا نیز من را به آرایشگاه همیشگی‌ام بازگرداند. شلوغی آنجا نظرم را به این شغل جلب کرد. شغل پر سود و کم خطری بود.‌کاری که نیاز به مواد اولیه و هزینه زیادی نداشت و آدم را درگیر حادثه و سانحه نمی‌کرد. همین باعث شد در این حرفه یکسال شاگردی کنم. پس از آن آرایشگاه شیکی در اسلام شهر راه انداختم. این شغل در آن محله و بازه زمانی جوابگوی نیازهایم بود. ۲ سال کار کردم در ۱۹ سالگی به خدمت سربازی رفتم. در آن دوره هم همین حرفه را پی گرفتم. سر سربازان را اصلاح می‌کردم.» عابدی این را که می‌گوید رو به خیابان می‌کند و خاطره سال ۷۰ برایش زنده می‌شود. آرایشگاهش را در همین سال راه‌اندازی و ۳ سال در آن مغازه کار می‌کند. از آن دوره شاگرد هم می‌گیرد و پس از ۶ ماه به آنها صندلی می‌دهد تا کار کنند. بعداً فکر آموزش در او تقویت می‌شود و یک سال طول می‌کشد تا مجوزهای لازم را برای تأسیس آموزشگاه بگیرد. عابدی درباره انگیزه‌اش برای تأسیس آموزشگاه می‌گوید: «سال ۷۵ در میدان بهاران کار آموزش را شروع کردم.‌کاری که خودم یکسال برایش وقت گذاشته بودم در ۳ ماه به دیگران آموزش می‌دادم وایجاد اشتغال می‌شد. سال ۷۸ به دنبال نوآوری در این کار گشتم.» او ادامه می‌دهد: «شاید در ابتدا چندان از روی علاقه وارد این کار نشدم، اما با باز کردن مغازه این علاقه در من بیشتر و بیشتر شد. این کار با زیبایی انسان‌ها در ارتباط است و روحیه مردم را عوض می‌کند و برای همین به آرایشگری علاقه‌مند شدم.»

مصاحبه علی عابدی با روزنامه همشهری

مصاحبه علی عابدی با روزنامه همشهری

 از عابدی تا ادوارد دست قیچی

علی عابدی سال ۸۸ به فکر نوآوری جدیدی در کارش افتاد. آن دوره همه آرایشگران با یک قیچی کار می‌کردند و این بسیار طبیعی بود. اما برای نوآوری باید کار جدیدی می‌کرد. پس به یک قیچی قانع نشد و دو قیچی دیگر به کارش در حین کوتاهی مو اضافه کرد. این رویه همین‌طور ادامه پیدا کرد تا ۵ قیچی. عابدی می‌گوید: «در مسابقاتی در کرمان این کار را با ۶ قیچی انجام دادم که بسیار مورد استقبال قرار گرفت. سال ۹۱ در دومین مسابقات ملی مهارت کشوری این رویه را به ۸ قیچی افزایش دادم که خبررسانی هم شد. پیشنهاد شد این رکورد را در گینس ثبت کنیم. اما با مشاهده آمارهای مسابقات گینس متوجه شدم در سال ۲۰۰۷ فردی چینی در پکن با یک دست ۱۰ قیچی کوتاهی مو انجام داده است. برای شکستن این رکورد باید با یک دست ۱۱ قیچی را می‌گرفتم که قیچی آخر به سختی در انگشتم جا می‌شد. به همین خاطر یکسال تمرین کردم. در مسابقات دیگری در سال ۹۱ در دهه‌فجر رکورد آن مرد پکنی را شکستم و با گینس ارتباط گرفتم. اما بیکار ننشستم و روی دست چپم هم کار کردم.» ۲۲ بهمن ماه بود که او از تمرینات خود رونمایی کرد و با ۲۲ قیچی در ۲ دست توانست رکورد جدیدی را در دنیا ثبت کند. آن سال به‌صورت رایگان در سازمان فنی حرفه‌ای مو کوتاه کرد. این بود که برای او ۲ رکورد در گینس ثبت شد؛ رکورد ۱۱ قیچی با یک دست که بعد از مرد چینی بود و رکورد ۲۲ قیچی با دو دست که نخستین بار بود در دنیا ثبت می‌شد؛ کوتاهی مو با ۲ دست با بیشترین قیچی. مراحل ثبت‌نام او در گینس ۲ سال طول کشید.

 از برگزاری مسابقه تا مدال‌های گینس
عابدی لبخند می‌زند و درباره مراسم اهدای مدال‌هایش می‌گوید: «قرار شد در دبی مراسم اهدای مدال انجام شود که تصمیم گرفتیم این مراسم در کشور خودمان باشد. همین امسال این مراسم در دی ماه در سالن فنی حرفه‌ای توسط مدیرکل سازمان صورت گرفت. برایم مهم بود به جای هزینه کردن و به کشور دیگری رفتن این امتیاز را در ایران با همکارانم تقسیم کنم و مهم‌ترین وجه این مدال برایم بالا بردن ارزش شغلم در میان هموطنانم بود. ما نیاز داشتیم آرایشگری به‌عنوان شغلی خدماتی صرف دیده نشود و به‌عنوان هنر نیز به آن توجه شود.»
علی عابدی نخستین کسی است که مسابقات آرایشگری را در کشور برگزار کرد. او می‌خواست آرایشگری را به‌عنوان شغلی هنری، مطرح و ثابت کند هر کسی در هر حرفه‌ای می‌تواند بهترین باشد و مشهور شود. او درباره برگزاری مسابقات آرایشگری توضیح می‌دهد: «به پیشنهاد برگزاری مسابقات توجه و در سازمان فنی‌حرفه‌ای از ما حمایت معنوی شد. با هزینه خود از آرایشگران دعوت کردیم تا در این مسابقات شرکت کنند.» اما همه چیز هم به میل او پیش نرفت و در ابتدا کسی این دعوت را جدی نگرفت: «به این فکر افتادیم حضوری به آرایشگاه‌ها مراجعه کنیم و از آرایشگران دعوت کنیم تا در مسابقه شرکت کنند. سال اول از ۵۰ نفری که دعوت کردیم، ۳۰ نفر در مسابقه شرکت کردند. سال بعد خودشان ثبت‌نام و ۵۰ نفر شرکت کردند. این کار از سال ۷۸ شروع شد و تا امروز ادامه پیدا کرده است.» اما پس از آن یعنی از سال ۷۹ تا ۸۱ سازمان فنی‌حرفه‌ای نیز تصمیم گرفت مسابقه‌ای برگزار کند. در آن دوره‌ها نیز کارآموزان عابدی در مسابقات شرکت کردند و در استان و کشور در ۳ سال پیاپی مقام اول تا سوم را به دست آوردند.

 دانشگاهی آرایشگر شوید
سال ۸۰ از سوی سازمان فنی و حرفه‌ای آموزشگاه عابدی به‌عنوان آموزشگاه نمونه در کشور انتخاب شد. اما اینها باز هم برای عابدی دست قیچی کافی نبود: «آرایشگری باید تدریس می‌شد تا اهمیت بیشتری در جامعه پیدا می‌کرد و از شغل خدماتی صرف خارج می‌شد. این بود که در ابتدا روی دیپلم آرایشگری کار کردیم. استانداردهای مهارتی را افزایش داده و به ۵ استاندارد اصلی رساندیم. با این روش هر کارآموز باید ۲هزار ساعت می‌گذراند. پیرایش درجه دو، پیرایش درجه یک، چهره‌پردازی، گریم داماد و ترمیم مو. تصمیم گرفتیم این رشته را آکادمیک دنبال کنیم. البته من بخشی از گروهی بودم که چنین تصمیمی می‌گرفت. سال ۹۲ این پیشنهاد را به رئیس فنی‌حرفه‌ای دادیم و او هم پذیرفت و از معاون پژوهش خود خواست دستورالعمل‌ها و استانداردهایی برای این رشته تعیین و تنظیم کند. این مراحل، ۳ ماه از اردیبهشت تا تیرماه طول کشید و استانداردهایی در کمیته‌ای که من نیز عضوی از آن بودم تعریف شد.» اما در دفاع برای تشکیل رشته آرایشگری به شکل آکادمیک مخالفت‌هایی وجود داشت. واقعیت این است که زیبایی در هر جامعه‌ای مقوله مهمی است و آرایشگری با بهداشت، شخصیت و… فرد در ارتباط است و بنابراین نیاز به آرایشگرانی با سواد در جامعه وجود داشت. عابدی می‌گوید: «این تصویب شد که آرایشگری در دو رشته کاردانی و کارشناسی وارد دانشگاه شود. پس از آن خانمی در این رشته سرمایه‌گذاری کرد و دانشگاهی علمی ـ کاربردی در تهران تأسیس کرد. پس از تهران در کرمان، رشت و بعد در گرگان دانشکده‌هایی تأسیس شد. اکنون ۴ دانشگاه این رشته را در کشور تدریس می‌کنند.» پیرایش مردانه، آرایش زنانه، پیرایش زنانه، گریم بخشی از زیرمجموعه رشته آرایشگری در دوره کاردانی و کارشناسی است.

 صلواتی موهای خود را کوتاه کنید
اصرار عابدی به آموزش، پای آرایشگری را به تلویزیون هم باز کرد و شبکه آموزش در ۲۶ قسمت ۳۰ دقیقه‌ای هر شب ساعت ۲۱ و ۳۰ دقیقه به بینندگان خود کوتاهی مو آموزش می‌دهد. عابدی می‌گوید: «مدیر شبکه آموزش را راضی کردیم این حرفه را نیز در کنداکتور برنامه‌های خود جا دهد. این بود که در این برنامه در کنار آموزش کوتاهی مو، متخصصی نیز در زمینه مراقبت از پوست و مو صحبت می‌کرد. پس از آن ۳ بار برنامه‌ای که مورد استقبال قرار گرفته بود، ۳ بار بازپخش و پس از آن به مخاطبان به شکل لوح فشرده عرضه شد.»
عابدی به دنبال جهانی کردن حرفه خود به‌عنوان آرایشگری ایرانی و محلی است. همین است که امسال نیز در ارزیابی سازمان فنی و حرفه‌ای بین مربیان، در رشته مراقبت و زیبایی به‌عنوان آموزگاری نمونه شناخته شد. او سالانه ۳۰۰ نفر را در این رشته در آموزشگاه‌های خود آموزش می‌دهد و روانه بازار کار می‌کند.
او می‌گوید: «افراد محلی می‌توانند به آموزشگاه ما بیایند و رایگان مو و صورت خود را اصلاح کنند. در این آموزشگاه‌ها مشتریان مدل‌های آرایشگران آینده هستند، اما اطمینان دارند با حضور مربیان این کار به بهترین نحو انجام خواهد شد. ساعات کار ما نیز از ۱۰ صبح تا ۷ شب است. پیرایش سر و صورت با یک صلوات. همه مشتریان ما این را می‌دانند.»

 بدترین خاطرات و بهترین خاطرات

عابدی یادی هم از نخستین روزهای‌کاری و نابلدی‌اش می‌کند: «نخستین خاطره بدم مربوط می‌شود به نخستین روزهای کاری‌ام. تازه آرایشگری یاد می‌گرفتم و دوستی را مدل کارم کردم. موهایش پس از پیرایش پله پله شده بود و وقتی فردا دیدمش، کلاهی روی سر داشت؛ سرش را با تیغ تراشیده بود. بعد از آن شاید مهم‌ترین لذتم از این شغل مربوط به روزهایی است که مشتریانم، پایشان را راضی از مغازه بیرون گذاشته‌اند. اما خاطره بد دیگرم مربوط به همین رکورد است. با ۲۲ قیچی روی موهای کم مردی، در فیروزآباد شیراز حرکت نمایشی انجام دادم که آسیبی به او رسید. خیلی خیلی متأثر شدم و همیشه از بدترین خاطرات زندگی کاری‌ام از آن یاد می‌کنم.» او ادامه می‌دهد: «مردم به آرایشگران اعتماد دارند. هر ماه نیم ساعت سرشان را به آرایشگران‌شان می‌سپارند و هرچه در دل دارند به آنها می‌گویند. آرایشگران هم به مشتریانشان مشاوره پوست و مو می‌دهند و این حس خوبی به مشتری می‌دهد. وقتی مشتری از آرایشگاه بیرون می‌رود حس تازگی و سبکی دارد. همه دنیای این شغل بسته به آن حس مشتری است.»
با این حال به نظرش هیچ‌کس نمی‌تواند ادعا کند بهترین است. او همیشه یاد می‌گیرد و می‌خواهد بالاتر برود و بهتر شود. اما حرف مهم عابدی در این گفت‌وگو در این جمله‌اش نهفته بود: «این رکوردها برای شخص من نیست. مخصوص همه آرایشگران ایرانی است. من فقط می‌خواستم توجه دیگران را به این حرفه جلب کنم. اگر نه این جوایز مخصوص همه آرایشگران است.»

به نصیحت مربی ماندم

از اینکه اینجا آموزش می‌بینم خیلی راضی هستم. قصدم این است که به آمل برگردم و پیش دوستم کار کنم. آرایشگری را دوست دارم و به نظرم خیلی در این حرفه تغییر کرده‌ام و هرچه می‌گذرد این کار را بیشتر دوست دارم. نخستین اصلاح برایم خاطره است. روز اول می‌خواستم به شهرم بازگردم، اما مربی‌ام نگذاشت. همین اعتماد او من را علاقه‌مند کرد. حالا خیلی راضی‌ام. تمرینات ما اول روی ماکت بعد مشتریان محلی است، متأسفانه خانواده‌ام همگی طاس هستند و نمی‌توانم سر آنها را اصلاح کنم.

محسن صالحی‌منش ۲۴ ساله
معماری می خوانم اما آرایشگرم
در رشته معماری تحصیل می‌کنم و ترم چهارم دانشگاه هستم. می‌خواستم کنار رشته‌ام‌ کاری یاد بگیرم. خیلی چیزها در این یک ماه در آموزشگاه یاد گرفته‌ام. گرچه به این کار علاقه داشتم، اما وقتی که دوستم آرایشگر شد تصمیم گرفتم که من هم این حرفه را یاد بگیرم. روی سر بچه‌محل‌ها تمرین می‌کنم. صندلی خالی در آرایشگاه دارم که بچه‌ها را به آن آرایشگاه می‌برم و تمرین می‌کنم. خاطره این دوره برایم نخستین روزی بود که پیرایش می‌کردم و استرس داشتم. اما آنها کمک کردند و جا افتادم.